Kabinetsreactie WRR-rapport houdbare zorg

‘Passende zorg is het uitgangspunt, daarvoor moeten scherpere keuzes worden gemaakt’, dat schrijft het kabinet in zijn uitgebreide reactie op het WRR-rapport nr. 104 Kiezen voor houdbare zorg. Mensen, middelen en maatschappelijk draagvlak. Het kabinet omarmt de analyse van de WRR en presenteert een agenda om de houdbaarheid van de zorg te versterken.

Houdbaarheid zorg onder druk

Mensen met gezondheidsproblemen, vandaag maar ook in de toekomst moeten kunnen rekenen op goede en betaalbare zorg. De zorgvraag blijft hard stijgen terwijl het steeds moelijker wordt om extra zorgpersoneel aan te trekken concludeerde de WRR in zijn rapport. Deze ontwikkelingen hebben negatieve gevolgen voor de personele, financiële en maatschappelijke houdbaarheid van de zorg en brengen de toegankelijkheid en kwaliteit van zorg in de toekomst in gevaar. In het rapport komt de WRR tot de conclusie dat om de toegankelijkheid en kwaliteit van de zorg te borgen scherpere keuzes gemaakt zullen moeten worden, en reikt manieren aan om dat te bereiken.

Kabinetsreactie

Het kabinet onderschrijft deze analyse van de WRR. In zijn reactie doet het kabinet voorstellen om beter om te gaan met de stijgende zorgvraag. Deze worden uitgewerkt op vier hoofdlijnen: ‘gezondheid’, ‘samenwerken’, ‘anders werken’ en ‘kiezen’.

Gezondheid

Om de zorgvraag te remmen wil het kabinet versneld inzetten op gezondheidsbevordering en ziektepreventie door gezonde keuzes te stimuleren (o.a. via afspraken met de industrie over gezonde voedingsmiddelen, BTW op groente en fruit naar 0%). De insteek is daarmee om het beroep op (toekomstige) zorg te verminderen. Ook voor maatschappelijke houdbaarheid is preventie van groot belang. De solidariteit om voor andermans zorg te betalen is namelijk het laagst wanneer de zorg voorkomen had kunnen worden.

Samenwerken

Het kabinet geeft in de brief aan ook te willen inzetten op een betere samenwerking tussen zorgverleners en -organisaties. Door beter samen te werken – ook over de domeinen heen – en door het zorgaanbod te richten op wat de samenleving belangrijk vindt, streeft het kabinet ernaar zorgorganisaties in staat te stellen om passende zorg te leveren.

Anders werken

De verwachting is dat de beroepsbevolking de komende jaren maar zeer beperkt zal groeien. Het kabinet wil daarom het aantal werkenden in de zorg minder laten groeien, om ook voldoende mensen beschikbaar te hebben voor andere maatschappelijke sectoren en doelen zoals onderwijs, bouw en energie. Het kabinet is van plan om samen met zorgorganisaties, werkgevers en werknemers te ondersteunen om in samenspraak tot oplossingen te komen om de tevredenheid van zorgverleners met hun werk te vergroten. Ook de inzet van technologische innovaties en het verminderen van de regeldruk moeten ruimte creëren voor zorgverlener en cliënt.

Kiezen

Het kabinet onderschrijft het pleidooi van de WRR voor scherpe keuzes. De regering wil daartoe een brede maatschappelijke afweging maken tussen hoge kwaliteit, brede toegankelijkheid en schaarse capaciteit. Eén van de manieren om daarop in te zetten is het verbreden van de toets op de instroom van nieuwe zorg in het pakket, van de curatieve en langdurige zorg naar ook andere sectoren. Scherpe keuzes over de zorg vragen om maatschappelijk draagvlak. Daarom wil het kabinet een breed gedragen langetermijnbeleid over de reikwijdte van de zorg ontwikkelen, in aansluiting bij het rapport van de WRR.

Lees hier de volledige kabinetsreactie

Kiezen voor houdbare zorg

In september 2021 presenteerde de WRR het rapport Kiezen voor houdbare zorg. Mensen, middelen en maatschappelijk draagvlak waarin de WRR tot de conclusie komt dat we – om de groei van de zorg te begrenzen – beter moeten gaan kiezen waar onze prioriteiten in de zorg liggen. Leidend zijn hierbij twee uitgangspunten. Waar kunnen we de meeste gezondheidswinst behalen? En in welke delen van de zorg moeten kwaliteit en toegankelijkheid versterkt worden? Het rapport is geschreven naar aanleiding van een adviesaanvraag van het kabinet.