Op 26 en 27 oktober ging de WRR op werkbezoek in Amsterdam-Zuidoost en Hilversum. Dit bezoek stond in het teken van Kleurrijk Nederland en had als doel meer inzicht te krijgen in de achtergronden, leefomstandigheden en ervaringen van ondervertegenwoordigde en gemarginaliseerde bevolkingsgroepen. Leden van de raad en de staf bezochten verschillende locaties: van een asielzoekerscentrum en een museum tot een omroep en een gemeentehuis.

Beeld: © WRR

Zuidoost Academie

Hoe breng je de leefwereld en systeemwereld bij elkaar? En hoe doe je dat in een regio van bijna 100.000 inwoners met 173 verschillende nationaliteiten? Daarover vertelde Samantha del Prado van de Zuidoost Academie, een lokale kennis- en ontwikkelorganisatie die ouders, opvoeders, pedagogische professionals en maatschappelijke partners samenbrengt.

Beeld: © WRR

Jan Willem Sluiskes van de gemeente Amsterdam vertelde over het Masterplan Zuidoost. Over de langetermijnambitie, die ondanks de vele bezuinigingen nadrukkelijk niet wordt bijgesteld, en de uitdagingen waar de regio voor staat: ‘Ongelijkheid vindt plaats op elke leeftijd en elk niveau, dus de luxe van prioriteren hebben we niet.’

Stichting Kraktie

‘Van buurtkeuken en huiskamer naar vitale ouderen-community’. Kraktie is het Surinaamse woord voor kracht. Stichting Kraktie bouwt aan een gemeenschap waarin ouderen elkaar ontmoeten, ondersteunen en actief blijven. Ze ontvangen niet alleen zorg en ondersteuning, maar helpen elkaar ook. Hun filosofie: ‘Als je een bijdrage kan leveren, neem je ook meer eigenaarschap.’

Beeld: © WRR

Met Delano Hoost (Kraktie) en Soemitro Poerbodipoero (HvA) ging het gesprek over hoe verschillende partijen in Zuidoost samenwerken om de gezondheid en het welzijn van ouderen te bevorderen en eenzaamheid tegen te gaan. Ze betrekken steeds meer mensen bij het microniveau, met als doel een zorggemeenschap te maken die écht naar elkaar omkijkt.

Beeld: © WRR

Raphael Beaumont, die vanuit de gemeente Amsterdam een brugfunctie vervult tussen de formele instanties en de bewoners uit de wijk, sprak over elkaar vinden in de tussenruimte. De tussenruimte kan lastig te overbruggen zijn. Dit vraagt om lef, wederzijds begrip en de bereidheid om eerst elkaars perspectieven te leren kennen en een gemeenschappelijke taal te ontwikkelen.

Beeld: © WRR

Life Skills

Moenira Luqman is coördinator en oprichter van Life Skills. Life Skills helpt jongeren in Zuidoost met het ontwikkelen van vaardigheden voor het leven, passend bij de 21ste eeuw. Met huiswerk- en leerbegeleiding, loopbaanoriëntatie, coaching, het verbreden van de horizon en ‘boosters’ voor extra hulp en ontwikkeling. Haar doel met Life Skills: ‘Ik wil ervoor zorgen dat ongeacht waar je vandaan komt, je kan excelleren in de maatschappij.’

Vincent de Kom, stadsdeelvoorzitter van Amsterdam-Zuidoost, vertelde over de Bijlmer die ooit de belofte droeg als ‘Droomwijk van Nederland’. De regio groeit en gaat in de komende 15 jaar qua inwoneraantal verdubbelen. Zijn uitdaging: ‘Hoe zorg je ervoor dat met alle nieuwe ontwikkelingen, de huidige bewoners zeggenschap hebben en daarvan mee kunnen profiteren?’ 

Het Wereldmuseum

In het Wereldmuseum kreeg de WRR een presentatie over en rondleiding door de nieuwe tentoonstelling over het Nederlands slavernijverleden. Directeur Wayne Modest sprak over het kolonialisme en de nawerking ervan in Europa en het Caribisch gebied. Verschillende vragen kwamen aan bod: ‘Wat betekent het om tentoonstellingen te maken in een veranderende maatschappij? Hoe leef je samen, en wat betekent het om te leven met verschil? Wat is het belang van historisch erfgoed richting de toekomst?’

Na een rondleiding van conservator Wendeline Flores door de nieuwe tentoonstelling over het koloniale verleden, vertelde Lisa Kleeven over de educatieprogramma’s van het museum, het betrekken van jongeren en hoe je de geschiedenis naar het nu haalt door het concreet en invoelbaar te maken.

Met een presentatie over de gezondheidseffecten van het Nederlands slavernijverleden sloot Alana Helberg-Proctor de eerste dag van het werkbezoek af. Ook ging ze in op de rol van diversiteit en (on)gelijkheid in de gezondheidszorg en de medische wetenschap.  

Beeld: © WRR

AZC Grand Hotel Gooiland

Dinsdag 27 oktober begon met een bezoek aan het AZC in Grand Hotel Gooiland in Hilversum. Dit is sinds april 2022 een tijdelijke noodopvanglocatie met 173 bewoners. Waarnemend locatiemanager Karin vertelde dat er bij het COA 8.400 betaalde krachten en 2.000 vrijwilligers werken. Ze hebben extra aandacht voor kwetsbare doelgroepen zoals kinderen, (zwangere) vrouwen en mensen uit de LHBTIQ+-gemeenschap. Ook ging ze in op de relatie van de opvanglocaties met hun omgeving: ‘Niemand is blij als het COA ergens komt, maar als het vertrekt staat iedereen te huilen.’

Woonbegeleider Marie-José vertelde meer over het dagelijkse leven in dit AZC. De beeldvorming van een AZC wordt grotendeels bepaald door incidenten waar bewoners bij betrokken zijn, maar ‘het echte beeld van het COA is dat er liefdevolle mensen werken die met zorg en passie hun vak uitoefenen en een kwetsbare doelgroep helpen.’

Beeld: © WRR

Young Hilversummers

Daarna volgde een rondleiding bij Young Hilversummers, waar Sarah een presentatie verzorgde. Young Hilversummers is een platform en een netwerk voor jongeren van 12 tot 28 jaar.  

De kracht van Young Hilversummers is dat je echt met elkaar aan tafel zit. Het is een plek voor jongeren waar ze gewoon kunnen ‘zijn’. Ze kunnen dansen, sporten en chillen. Maar het is nadrukkelijk geen buurthuis. Naast leer- en studiebegeleiding en ‘examenboosters’ organiseert Young Hilversummers events, zoals Pizza & Politics, dat bedoeld is om de kloof tussen politici en jongeren te dichten.

Na een gesprek met en over NEXTGEN035, een tijdelijk onderwijs-zorgtraject voor jongeren die dreigen uit te vallen in het onderwijs, waren er in kleinere groepjes gesprekken met jonge Hilversummers.

Beeld: © WRR

Omroep Zwart

Op het Mediapark legden directeur Tarik Yousif en hoofd productie Tatiana Oei uit waar Omroep Zwart voor staat en hoe die omroep invulling geeft aan zijn rol in het medialandschap.

Tarik vertelde over hoe medewerkers binnen Omroep Zwart doorlopend in gesprek zijn over waarden en over hoe zij invulling geven aan hun rol binnen de verschillende dimensies van sociale ongelijkheid: ‘Sociale ongelijkheid zit in de samenleving, de economie en in cultuur.’ De doelgroep van Omroep Zwart is het deel van de bevolking dat zich nooit thuis heeft gevoeld bij een Nederlandse omroep.

Omroep Zwart werkt veel samen met andere omroepen: ‘We staan juist open in plaats van dat we gesloten zijn. We nemen duidelijk positie in en zijn daar helder over. Uitgesproken, maar we blijven nieuwsgierig naar de ander’. Over pluriformiteit en diversiteit: ‘We willen ook een springplank zijn om de diversiteit in het Nederlandse medialandschap te versterken.’

Beeld: © WRR

Gemeentehuis Hilversum

Op het gemeentehuis in Hilversum vertelden burgemeester Gerhard van den Top en de wethouders Heller (asielbeleid) en Kalk (participatie- en inclusiebeleid) over hoe zij ‘de jeugd’ als onderwerp hoog op de agenda hebben staan en wat zij doen om de meer onzichtbare doelgroepen te bereiken. ‘Je moet niet alleen híer beleid maken. Om te weten wat er speelt, moet je ook dáár zijn.’

In Hilversum zijn veel prachtige initiatieven vanuit de samenleving zelf ontstaan, benadrukte de burgemeester. Daar zit enorm veel energie, maar het is ook kwetsbaar. Hij omschreef het als een worsteling: ‘Je wil het stimuleren, maar als je het gaat inkapselen, haal je de kern van de energie eruit. De dynamiek verdwijnt dan.’