WRR pleit voor grote voorzichtig- en zorgvuldigheid introductie corona-app

Grote voorzichtigheid en zorgvuldigheid zijn geboden bij de eventuele introductie van een corona-app. Dat schrijft de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid in een position paper ter voorbereiding op het Tweede Kamergesprek over de corona-app. Men dient te waken voor het idee dat de introductie van nieuwe technologie op zichzelf een oplossing kan bieden voor complexe weerbarstige maatschappelijke vraagstukken.

Een smartphone met verschillende (fictieve) corona apps
Beeld: ©ANP / Rick Nederstigt

Nieuwe digitale technologieën kunnen de samenleving veel voordelen brengen. Ook tijdens de coronacrisis is de waarde daarvan gebleken. Denk aan de snelle informatievoorziening, video-conferencing software, online leeromgevingen en bezorgdiensten. Dat de regering door middel van een app wil proberen digitale technologie verder in te zetten bij de bestrijding van de coronacrisis is dan ook heel begrijpelijk. Maar het is ook belangrijk daar kritisch naar te kijken.

Mogelijke gevaren

Cruciaal is dat een zorgvuldig proces in acht wordt genomen. De WRR ziet twee grote gevaren. Ten eerste is er het risico dat er gehaaste beslissingen worden genomen. Deze beslissingen kunnen op de lange termijn gevolgen hebben die dan moeilijker te verhelpen zijn en er is dan ook geen ruimte meer voor een alternatieve aanpak. Een tweede probleem is dat technologieën vaak in isolatie als oplossing worden gezien zonder voldoende rekening te houden met de context. Een app is bijvoorbeeld afhankelijk van een set aan ondersteunende technologieën om goed te kunnen functioneren. Daarnaast bestaat het gevaar dat mensen blind gaan vertrouwen op een app of dat deze ons om de tuin leidt. Ook kan een app leiden tot machtsmisbruik of schending van de privacy.

Over de WRR

Dit position paper is opgesteld op basis van de WRR-expertise over nieuwe technologieën. De WRR werkt momenteel aan een rapport over kunstmatige intelligentie en publieke waarden. Daarnaast heeft de WRR de afgelopen jaren verschillende publicaties geschreven die (mede) over het gebruik van nieuwe technologieën gaan, zoals Voorbereiden op Digitale Ontwrichting (2019), Veiligheid in een wereld van verbindingen (2017), Big Data in een vrije en veilige samenleving (2016), iOverheid (2011) en De robot de baas (2015).